Adaptasyon Nedir?



Sosyal medyadan ve çevremde ki insanlardan sıklıkla duyduğum bir tespit var. “Bir canlının, bulunduğu ortama ayak uydurması evrim değil, sadece adaptasyondur!” Bu konu hakkında biraz konuşmak istiyorum.



Çitaların, avlanmak için bulunduğu ortam ile aynı renkte olması yada kaktüslerin dikenli yaprakları sayesinde terlemeyi önlemesi ve su kaybı yaşamaması… Bu ve bunun gibi örnekler, hep adaptasyon örneği olarak verilir. Aslında bu tespit doğrudur, hayvanlar bulundukları ortama adapte olurlar ve renkleri, vücut yapıları, ayaklarının şekli vs. ortama göre şekillenir. Lakin burada bir hata vardır, o da bunun “evrim değil adaptasyon” olduğu düşüncesidir! Bu tamamen hatalı bir düşüncedir. Evrimi adaptasyondan ayrı tutmak, tıpkı “yerçekimi dünyanın belli yerlerinde deaktif olur” demek gibi absürt bir sonuca varmak ile neredeyse farksızdır. Çünkü adaptasyon, evrimin bir mekanizmasıdır. Adaptasyon, evrimin mekanizmalarından biri olan doğal seçilim sonucu oluşur. Doğal seçilime ilerleyen yazılarımızda değineceğiz, lakin şuan kısa bir giriş yapmak istiyorum.


Doğal seçilim, canlıların çevre şartlarına göre seçilim baskısına maruz kalmasıdır. Bu seçilim baskısı sonucu bulundukları ortama uyum sağlayabilen genlere sahip olan canlılar, avantajlı konumda olur ve hayatta kalıp üreyebilirler. Örneğin kaktüslerin dikenli  yapraklı olması. Bu bir adaptasyondur evet, lakin evrimin bir ürünüdür. Çölde bulunan kaktüsler, evrimleşip bu noktaya gelmeden önce, çok farklı yapılara sahiplerdi. Zamanla seçilim baskısı sebebiyle, dikenli yapraklara sahip olanlar daha kolay hayatta kaldı ve bunun sonucunda bu gen baskın hale geldi. İşte bu adaptasyondur ama aynı zamanda doğal seçilimin ta kendisidir.


Adaptasyonun olduğu her yerde evrim olmak zorundadır. Lakin evrimin olduğu her yerde adaptasyon olmak zorunda değildir. Çünkü evrim sadece doğal seçilim yoluyla gerçekleşmez (Az önce bahsettiğimiz gibi, adaptasyon doğal seçilimin bir sonucudur).  Bunun dışında cinsel seçilim, akraba seçilimi, genetik sürüklenme, genlerin mutasyona uğraması gibi birçok farklı şekilde gerçekleşebilir.

Bu ayrımı yapabildiğiniz takdirde, evrimi anlamanız çok daha kolay olacaktır. 



Bu blogdaki popüler yayınlar

ORTADOĞU - SURİYE

Depresyonda Olan Kişinin Gözünden

Evrimi Öğrenmek İçin Başvurabileceğiniz Kaynaklar

Evrim Hakkında Kafa Karıştıran Sorular-2

Özsaygı Ve İnsanın Kendisini Tanıması